Your browser does not support JavaScript!

Αρχική    Ανίχνευση της ενδοκυττάριας πρωτεϊνικής ενεργοποίησης των αποπτωτικών κασπασών και της αντιαποπτωτικής survivin με κυτταρομετρία ροής σε ενήλικες και παιδιατρικούς ασθενείς με σήψη  

Αποτελέσματα - Λεπτομέρειες

Προσθήκη στο καλάθι
[Προσθήκη στο καλάθι]
Κωδικός Πόρου 000447632
Τίτλος Ανίχνευση της ενδοκυττάριας πρωτεϊνικής ενεργοποίησης των αποπτωτικών κασπασών και της αντιαποπτωτικής survivin με κυτταρομετρία ροής σε ενήλικες και παιδιατρικούς ασθενείς με σήψη
Άλλος τίτλος Detecting intracellular protein activation of apoptotic caspase and antiapoptotic survivin by flow cytometry in adult and pediatric patients with sepsis
Συγγραφέας Μπαστάκη, Καλλιόπη
Σύμβουλος διατριβής Μπριασούλης, Γεώργιος
Μέλος κριτικής επιτροπής Ηλία, Σταυρούλα
Κονδύλη, Ευμορφία
Περίληψη Εισαγωγή Η σήψη ορίζεται ως μία απειλητική για τη ζωή δυσλειτουργία των οργάνων που προκαλείται από μία απορυθμισμένη απάντηση του ξενιστή σε μία λοίμωξη. Σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα η επίπτωση της σήψης στον παγκόσμιο χάρτη ανέρχεται σε 48,9 εκατομμύρια περιπτώσεις σήψης και 11 εκατομμύρια θανάτους, ισοδυναμώντας στο 20% των συνολικών θανάτων παγκοσμίως. Στην παθοφυσιολογία της η σήψη χαρακτηρίζεται αρχικά από μία υπερφλεγμονώδη αντίδραση του ξενιστή στη λοίμωξη που ακολουθείται από μία ανοσοκατασταλτική φάση. Ο θάνατος στη σήψη είναι είτε πρώιμος, κατά το στάδιο της υπερφλεγμονώδους κατάστασης, είτε όψιμος, στο στάδιο της εμμένουσας υπερφλεγμονώδους κατάστασης ή της ανοσοκατασταλτικής φάσης. Κατά την εγκατάσταση της σήψης ξεκινά ένας καταρράκτης κυτταρικών μονοπατιών πρωτεϊνικών μορίων που καθορίζουν την επιβίωση του κυττάρου. Σε αυτά τα κυτταρικά φαινόμενα στρέφεται το ενδιαφέρον της παρούσας έρευνας. Συγκεκριμένα, στη σήψη ενεργοποιείται η απόπτωση του κυττάρου που αποτελεί έναν προγραμματισμένο κυτταρικό θάνατο. Η διαδικασία της απόπτωσης επάγεται από τις κασπάσες που αποτελούν μία οικογένεια πρωτεολυτικών ενζύμων. Οι κασπάσες χωρίζονται σε δύο κατηγορίες στις εκκινήτριες και στις εκτελεστικές κασπάσες. Οι εκκινήτριες κασπάσες ενεργοποιούνται μέσω του εξωγενούς και του ενδογενούς μονοπατιού της απόπτωσης οδηγώντας τελικά στην ενεργοποίηση των εκτελεστικών κασπασών και στην έναρξη της απόπτωσης του κυττάρου. Στον αντίποδα, οι αναστολείς της απόπτωσης αποτελούν μία οικογένεια πρωτεϊνών με αντιαποπτωτική δράση. Η survivin, μέλος της οικογένειας αυτής φαίνεται να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο κατά την απόπτωση του κυττάρου στη σήψη αναστέλλοντας σημεία-κλειδιά στα αποπτωτικά μονοπάτια και οδηγώντας στην επιβίωση του κυττάρου. Τα αποπτωτικά και αντιαποπτωτικά φαινόμενα φαίνεται να συμβαίνουν παράλληλα στη σήψη με την επικράτηση τους να ορίζει την εξέλιξη του κυττάρου. Έτσι η μελέτη αποπτωτικών (κασπάσες) και αντιαποπτωτικών μορίων (survivin) θα μπορούσε να αναδείξει πρωτεΐνες «κλειδιά», οι οποίες μεσολαβούν στα μονοπάτια διέγερσης ή αναστολής των καταρρακτών της σήψης, με απώτερο στόχο την καλύτερη προσέγγιση της παθοφυσιολογίας της και των παραγόντων κινδύνου που την χαρακτηρίζουν. Αυτή είναι πιθανά και η μόνη οδός μιας πραγματικά υποσχόμενης μελλοντικής διαγνωστικής προσέγγισης της σήψης. Σκοπός Κύριος σκοπός της μελέτης είναι να ερευνήσει την υπόθεση της διέγερσης των κασπασών 1, 3, 7, 8 και 9 στα μονοπύρηνα κύτταρα του περιφερικού αίματος και της survivin στα κύτταρα του ολικού αίματος ασθενών με σήψη, συγκριτικά με ασθενείς με μη λοιμώδεις φλεγμονώδεις καταστάσεις (τραύμα, μετεγχειρητική φλεγμονή) και με υγιείς μάρτυρες. Η μέτρηση της ενδοκυττάριας έκφρασης των αποπτωτικών κασπασών και της αντιαποπτωτικής πρωτεΐνης survivin έγινε με τη μέθοδο της κυτταρομετρίας ροής. Δευτερεύοντες στόχοι της έρευνας είναι να συγκριθούν τα αποτελέσματα των μετρήσεων αυτών με κλινικούς και εργαστηριακούς δείκτες βαρύτητας νόσου και έκβασης καθώς και η διακριτική ικανότητά τους στην ανίχνευση της σήψης και την πρόγνωση της. Επιπλέον, να συγκριθούν τα αποτελέσματα των μετρήσεων και αναλύσεων μεταξύ παιδιών και ενηλίκων που αποτελούν τις δύο ηλικιακές ομάδες της μελέτης. Μεθοδολογία Πρόκειται για μία προοπτική μονοκεντρική μελέτη μέτρησης αποπτωτικών και αντιαποπτωτικών πρωτεϊνών που σχετίζονται με τη σήψη σε ενήλικες και παιδιατρικούς ασθενείς μονάδων εντατικής θεραπείας και συσχέτισής τους με κλινικο-εργαστηριακούς δείκτες. Δείγμα της μελέτης αποτελούν ενήλικες και παιδιατρικοί ασθενείς με σήψη και μη λοιμώδη φλεγμονή/τραύμα της Μονάδας Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) και Μονάδας Εντατικής Θεραπείας Παίδων του ΠΑΓΝΗ, οι οποίοι συγκρίθηκαν με υγιείς μάρτυρες. Η επιλογή των ασθενών της μελέτης έγινε με βάση τα κριτήρια της σήψης και του συστηματικού φλεγμονώδους συνδρόμου (SIRS) και οι ασθενείς εξομοιώθηκαν ως προς την ηλικία και το φύλο. Αποκλείστηκαν ασθενείς με χρόνια νοσήματα, ανοσοανεπάρκειες, κακοήθειες και όσοι λαμβάνουν ανοσοκατασταλτική και ανοσοτροποποιητική αγωγή. Η συλλογή εργαστηριακών, κλινικών και ιατρικών δεδομένων έγινε από τους ιατρικούς φακέλους των ασθενών. Για το εργαστηριακό μέρος της μελέτης, η συλλογή των δειγμάτων ολικού αίματος έγινε κατά το πρώτο 24ωρο της τεκμηρίωσης της σήψης ή του SIRS και ελήφθησαν επιπλέον δείγματα κατά την τρίτη και έβδομη ημέρα νοσηλείας των ασθενών στις ΜΕΘ. Ο προσδιορισμός της έκφρασης των κασπασών και της survivin στα κύτταρα του αίματος των ασθενών έγινε με κυτταρομετρία ροής. Συγκεκριμένα η έκφραση των κασπασών ανιχνεύθηκε στα μονοπύρηνα κύτταρα του περιφερικού αίματος με την τεχνική της πρόσδεσης ειδικών αναστολέων των κασπασών σημασμένων με φθόριο (FLICAfluorochrome labeled inhibitors of caspases), οι οποίοι προσδένονται με τις ενεργοποιημένες κασπάσες. Ενώ η ενδοκυττάρια έκφραση της survivin υπολογίστηκε στα κύτταρα του ολικού αίματος των ασθενών με την τεχνική του ειδικού συζευγμένου μονοκλωνικού αντισώματος (Mouse Anti-Human Survivin PE-conjugated Monoclonal Antibody) με συγγένεια για την συγκεκριμένη πρωτεΐνη. Τα αποτελέσματα της μελέτης συγκρίθηκαν μεταξύ των ομάδων ασθενών στις επιμέρους ηλικιακές κατηγορίες και με κλινικά δεδομένα βαρύτητας της νόσου και της έκβασης. Για την στατιστική ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκαν οι ενδεδειγμένες στατιστικές δοκιμασίες του στατιστικού πακέτου SPSS 26. Αποτελέσματα Τα αποτελέσματα που προέκυψαν από την μελέτη δείχνουν μια αυξημένη έκφραση της survivin στα λεμφοκύτταρα (S=0,65% (0,17-2,05), I=0,4% (0,25-1,05), H=0,2% (0,1-0,95), p=0,370), στα μονοκύτταρα(S=3,05% (1,42-7,3), I=1,1% (0,9-6), H=3% (1,12-6,6), p=0,567) και στα ουδετερόφιλα (S=8,2% (1,02-17,5), Ι=5,8%(2,1-26,9), Η=3,4% (1,5-6,3), p=0,672) σε σηπτικούς ενήλικες ασθενείς, καθώς και μία διαχρονική αύξηση της έκφρασής της κατά την πορεία της σήψης τόσο σε ενήλικες όσο και σε παιδιατρικούς ασθενείς με τα μονοκύτταρα να υπερτερούν στην έκφραση της survivin συγκριτικά με τα λεμφοκύτταρα. Παράλληλα παρατηρήθηκε αυξημένη έκφραση των κασπασών 1, 3, 7 και 8, δηλαδή των κύριων εκκινητών και εκτελεστών του αποπτωτικού κυτταρικού θανάτου καθ’ όλη την πορεία της σήψης στα μονοκύτταρα ενήλικων ασθενών, ενώ στον παιδιατρικό πληθυσμό με σήψη η έκφραση των κασπασών 3 και 7, δηλαδή των εκτελεστών της απόπτωσης παρουσιάζεται κυρίως στα λεμφοκύτταρα (p=0,215). Στην πορεία της η σήψη χαρακτηρίζεται από νέκρωση των αποπτωτικών κυττάρων με κύριο εκπρόσωπο τα αποπτωτικά λεμφοκύτταρα που εκφράζουν τις κασπάσες 1 (S=1,75%(0,97-5,15) vs I=0,7% (0,5-1,1), H=0,85% (0,62-1,4), p=0,018), 3, 7 (S=1,95% (1,37-3,32) vs I=1% (0,85-1,8), H=1,05% (0,62-1,32), p=0,015) και 8 (S=1,65% (0,97-7,05) vs I=0,8% (0,55-1,05), H=0,6% (0,3-0,72), p=0,002) που φαίνεται να πεθαίνουν σε μεγαλύτερο βαθμό σε σηπτικούς ενήλικες ασθενείς και κατά συνέπεια αναδεικνύεται ιδιαίτερα αυξημένη η νέκρωσή τους στους ασθενείς που δεν επιβίωσαν συγκριτικά με εκείνους που επιβίωσαν (νέκρωση των αποπτωτικών λεμφοκυττάρων που εκφράζουν την κασπάση 1 (1,9% (1,75-5,8) vs 0,9% (0,62-1,22), p=0,003), την κασπάση 3/7 (2% (1,35-4,75) vs 1,25%(0,9-1,5), p=0,011) και την κασπάση 8 (1,9% (1,15-9,6) vs 0,65% (0,52- 1,07), p=0,006). Έτσι η νέκρωση των αποπτωτικών λεμφοκυττάρων προβλέπει σημαντικά τη θνητότητα των ενήλικων ασθενών. Επιπλέον, η νέκρωση των αποπτωτικών λεμφοκυττάρων που εκφράζουν την κασπάση 8 σχετίζεται με κλινικούς και εργαστηριακούς δείκτες της σήψης όπως η αυξημένη θερμοκρασία σώματος, ο αριθμός των λευκών αιμοσφαιρίων και η C- αντιδρώσα πρωτεΐνη στους σηπτικούς ενήλικες ασθενείς. Συμπεράσματα Η έκφραση της survivin είναι αυξημένη στους ασθενείς με σήψη, αρχικά και διαχρονικά, εκφράζοντας ένα σημαντικό αμυντικό μηχανισμό του κυττάρου προκειμένου να επιβιώσει. Επιπλέον η παράλληλα αυξημένη έκφραση των κασπασών στα κύτταρα σηπτικών ασθενών, αλλά και η διαχρονική αύξηση της νέκρωσης των αποπτωτικών αυτών κυττάρων, δείχνει την επιθετική και αυτοκαταστροφική στάση του κυττάρου απέναντι στη σήψη με στόχο την επιβίωση του οργανισμού. Τόσο οι κασπάσες όσο και η survivin αποτελούν σπουδαία πρωτεϊνικά μόρια με καίριο ρόλο στη σήψη, η διαγνωστική και προγνωστική αξία των οποίων απαιτεί περαιτέρω έρευνα.
Φυσική περιγραφή 104 σ. : πίν. σχήμ. ; 30 εκ.
Γλώσσα Ελληνικά
Θέμα Αποπτωτικός
Κασπάσες
Ημερομηνία έκδοσης 2022-03-30
Συλλογή   Σχολή/Τμήμα--Ιατρική Σχολή--Τμήμα Ιατρικής--Μεταπτυχιακές εργασίες ειδίκευσης
  Τύπος Εργασίας--Μεταπτυχιακές εργασίες ειδίκευσης
Εμφανίσεις 58

Ψηφιακά τεκμήρια
No preview available

Κατέβασμα Εγγράφου
Προβολή Εγγράφου
Εμφανίσεις : 15